Waarnemingen De Onlanden 2009



29 dec: nu de sneeuw weer weg is, keren de wintergasten terug. Een man Blauwe Kiekendief jaagt in de Matslootpolder
23 dec: door de sneeuw zijn er vrijwel geen vogels meer te zien in het gebied. Maar het levert ook bijzondere waarnemingen op, al is het dan postuum. Bij het Leekstermeer worden de veren van een Baardmannetje gevonden, dat daar door (waarschijnlijk) een Sperwer geslagen is. Het komt maar zelden voor dat Baardmannetjes bij het Leekstermeer gezien worden (2 keer eerder in de afgelopen 20 jaar).
In deze omgeving jaagt ook een Havik vrouw op een aantal Kraaien, maar zonder succes. Het eindigt ermee dat de Kraaien achter de Havik aanjagen
18 dec: in één van de weinige niet-bevroren slootjes aan de oostkant van het Peizerdiep bij Roderwolde zitten 2 Bokjes, samen met zo'n 10 Watersnippen en een Witgat. Een Grote Zilverreiger foerageert op het ijs van het Peizerdiep. De man Slechtvalk zit, ondanks alle sneeuw, nog in de hoogspanningsmast in de Matslootpolder
15 dec: er zit weer een man Slechtvalk in een hoogspanningsmast in de Matslootpolder
13 dec: een man Blauwe Kiekendief jaagt ten noorden van Sandebuur (waarnemer: Janneke Mollema)
7 dec: op de zandgaten aan het eind van de Matsloot zwemmen 5 Grote Zaagbekken (3 man) en een vrouw Nonnetje tussen de Smienten
5 dec: tegen het eind van de middag jagen er 2 mannen Slechtvalk tegelijkertijd in polder het Lage Land. Hier zijn ook 5 Grote Zilverreigers te zien
1 dec: de vrouwen Slechtvalk en Kiekendief zijn beide nog aanwezig in de Matslootpolder. Op het Leekstermeer zitten eindelijk weer eens wat meer eenden (zo'n 2300). Het is een bonte verzameling van Smient, Wilde Eend, Wintertaling, Slobeend, Kuifeend, Tafeleend, Krakeend, Pijlstaart en 4 Brilduikers

28 nov: 's ochtends vliegt een ZEEAREND over de weilanden ten noorden van de Matsloot (waarnemer Edsge Doornbos). 's middags jaagt hier een vrouw Slechtvalk, die lastig gevallen wordt door een vrouw Blauwe Kiekendief. In de weilanden foerageren nog steeds 4 Grote Zilverreigers
24 nov: een man Slechtvalk zorgt voor veel onrust bij de Smienten op de Matsloot en de duizenden Kievitten in het Lage Land. Hier stappen ook vier Grote Zilverreigers rond
19 nov: een Kleine Zilverreiger foerageert in het riet langs de Matsloot. Drie Grote Zilverreigers lopen in polder Lage Land. Hier zitten ook zo'n 500 Goudplevieren op een kluitje
16 nov: een vrouw Slechtvalk vliegt boven de Matslootpolder en wordt daarbij kort opgejaagd door twee vrouwtjes Blauwe Kiekendief. Even later probeert de Slechtvalk tevergeefs één van de 1000 Kievitten, die in het Lage Land zitten, te slaan. Hier foerageren ook 2 Grote Zilverreigers
06 nov: een man Blauwe Kiekendief jaagt in de Matslootpolder
02 nov: een Roerdomp vliegt over het Leekstermeer en landt in het riet aan de oostkant. In de weilanden aldaar ruzieën 2 Grote Zilverreigers met een Blauwe Reiger om het beste plekje langs een sloot

31 okt: aan de zuidkant van het Leekstermeer vliegt een IJsvogel. Op het meer zitten 4 Brilduikers (waarvan één man) tussen de Tafeleenden en Krakeenden (waarnemer: Marting Klaver)
28 okt: ook vandaag zijn er weer 3 Grote Zilverreigers in het gebied. 2 foeragerend ten noorden van de Matsloot, tussen de Kolganzen en Kievitten, en nog 1 bij het Groot Waal (waarnemer: Ton Schoenmaker)
27 okt: ten noorden van de Matsloot foerageren 3 Grote Zilverreigers. Ook zitten hier zo'n 1000 Kievitten en 300 Goudplevieren in de weilanden. Bij Sandebuur jaagt een man Blauwe Kiekendief
24 okt: in de polder Matsloot wordt een vrouw Slechtvalk gestoord in de jacht door een Zwarte Kraai, die haar blijft achtervolgen
22 okt: aan de oostkant van de Matslootpolder jaagt een vrouw Blauwe Kiekendief. Ook foerageert hier een Grote Zilverreiger
18 okt: bij het Leekstermeer roept een Waterral en op het pad langs de Rodervaart bij Sandebuur zitten 4 Sneeuwgorzen!.(waarnemer: Martin Klaver)
11 okt: er zit weer een Slechtvalk man in de Hoogspanningsmast aan de oostkant van de Matslootpolder. Een Waterral roept in de Matsloot bij het gemaal langs de Hooiweg
3 okt: een IJsvogel vliegt over de sloot langs de Roderwolderdijk in de Matslootpolder

26 sept: al enkele avonden roept een Bosuil bij Sandebuur (waarnemer: Herman Sips)
25 sept: op dezelfde plek als gisteren foerageren nu 6 Grote Zilverreigers
24 sept: 4 Grote Zilverreigers foerageren 's ochtends in een weiland aan de oostkant van de Matslootpolder
21 sept: ditmaal is het een Wezel die de weg oversteekt bij het Koningsdiep. In de Matslootpolder vliegen nog steeds groepjes Gele Kwikstaart rond
20 sept: 5 Grote Zilverreigers vliegen samen over de Matslootpolder, op zoek naar een goed plekje om te landen (waarnemer: Ton Schoenmaker)
17 sept: op een gemaaid weiland in de Matslootpolder foerageren 3 Tapuiten en zo'n 10 Gele Kwikstaarten. Boven de weilanden vliegt een Grote Zilverreiger. Een Hermelijn steekt snel de weg over bij het Koningsdiep
13 sept: in de weilanden bij de Lettelberter Petten foerageren 4 Grote Zilverreigers

30 aug: twee Reeën (hinde met halfwas jong, zie foto) lopen 's ochtends op hun gemak over het fietspad bij de Middelvennen
29 aug: een groep van zo'n 20 Gele Kwikstaarten foerageert in de weilanden langs de Roderwolderdijk. Boven de weilanden proberen honderden Boerenzwaluwen in de harde wind iets eetbaars te vangen. Af en toe rusten ze even uit op het zandpad
15 aug: in de Lettelberter Petten worden 16 Groene Glazenmakers geteld door het vrijwilligersteam van het Groninger Landschap
14 aug: aan de noordkant van het Leekstermeer foerageert de eerste Grote Zilverreiger van het seizoen (waarnemer: René Oosterhuis)
10 aug: een IJsvogel vliegt weg bij de plas voor de kijkhut in de Lettelberter Petten
04 aug: in een weiland in de Bolmert wordt door Ab Neutel de, zeer zeldzame, Hooilandwasplaat
(Hygrocybe aurantioviscida) gevonden (foto, Cees Koelewijn)

21 juli: drie jonge Torenvalken jagen gevaarlijk dicht bij de hoogspanningskabels achter elkaar aan. Hun ouders kijken vanuit een mast toe. Gelukkig gaat alles goed
7 juli: in een sloot in de Matslootpolder groeien veel jonge Krabbescheerplanten

30 juni: een Hermelijn steekt op z'n gemak de Onlandse Dijk over
13 juni: het is een absoluut recordjaar in de Onlanden voor de Kwartelkoning. Er zijn er nu 12 gehoord: 4 in de Jarrens/Middelvennen, 1 aan de noordkant van het Leekstermeer, 3 in de Matslootpolder, 2 langs de Groningerweg bij Peizerwold en 2 in de Peizermaden ten noorden van de Noorddijk. Maar ook ten zuiden hiervan wordt het crex-crex 's nachts op meerdere plekken gehoord
07 juni: de afgelopen nacht lieten zich maar liefst 8 Kwartelkoningen horen in het Onlandengebied. 3 in de Peizermaden, 3 in de Matslootpolder en 2 in de Middelvennen. Dit is een minimumaantal, want de Groningerkant is (voor zover bekend) niet geteld
05 juni: bij de plasjes aan de oostkant van de Matslootpolder foerageert een Lepelaar. Ook is hier een Gele Kwikstaart te zien
03 juni: een Kleine Plevier broedt op de afgegraven weilanden bij Sandebuur

30 mei: voor het eerst in jaren is er 's nachts weer een Kwartelkoning te horen in de Matslootpolder.
29 mei: in de Lettelberter Petten zingt een Wielewaal en een Appelvink. Ook de Roerdomp laat zich hier weer horen (mededeling René Oosterhuis). Waarschijnlijk zijn er dit jaar twee territoria van deze soort bij het Leekstermeer.
In een boerderij aan de oostkant van de Matslootpolder huist een Gewone Grootoorvleermuis (mededeling Cees Koelewijn)
28 mei: het Fries Natuurmuseum heeft bevestigd dat de 2 eieren die begin mei ten zuiden van het Leekstermeer gevonden zijn, van een Kemphaan zijn. Een zeker broedgeval dus, dat helaas niets opleverde want de eieren waren gepredeerd. Op de foto (hiernaast) één van de eieren, met daaronder een Kievitsei ter vergelijking
16 mei: een subadulte Rode Wouw wordt achtervolgd door Kieviten als hij aan de zuidkant van het Leekstermeer jaagt (waarnemer: janneke Mollema)
15 mei: een Roerdomp vliegt op uit het riet langs het Leekstermeer (waarnemer: Eric Smit)
14 mei: de zeer schuwe, grijze Zwarte Kraai (een kleurafwijking), die al enkele jaren rond Sandebuur gezien wordt, laat zich eindelijk eens acceptabel op de foto (hiernaast) zetten
04 mei: op het afgegraven deel van de Bolmert loopt een Groenpootruiter (waarnemer: Martin Klaver) en een groep van 70 Regenwulpen foerageert in een weiland ten zuiden van het Leekstermeer

30 april: een Roerdomp hoempt 's ochtends aan de noordkant van het Leekstermeer
26 april: 's ochtends vliegen 9 Zwarte Sterns boven het Leekstermeer. Op het meer zwemmen 3 mannetjes Brilduiker
23 april: zeker 20 Dwergmeeuwen foerageren boven het Leekstermeer tussen de Kokmeeuwen en de eerste Visdief. Ook een groep van 34 Regenwulpen vliegt laag over het meer
21 april: de nieuwe plassen bij Sandebuur trekken nog steeds veel steltlopers en weidevogels, onder andere zo'n 50 Regenwulpen
18 april: een Visarend is 's ochtends te zien, jagend boven het Leekstermeer (waarnemer: Rutger Bus)
16 april: een Vos laat zich betrappen, wanneer hij (of zij) op klaarlichte dag de Onlandse Dijk wil oversteken
15 april: twee vrouwtjes Blauwe Kiekendief jagen in de Matslootpolder. Bij de plasjes aan de oostkant vliegt een man Slechtvalk met volle krop verschrikt op uit een weiland, als de helicopter van de NAM laag overvliegt.
11 april: een Rode Wouw jaagt 's ochtends in de Matslootpolder
07 april: twee mannetjes Beflijster zitten in een boom langs het Peizerdiep bij de Matslootpolder.
06 april: 's avonds jaagt een man Blauwe Kiekendief in de Matslootpolder
05 april: bij het Leekstermeer zijn de Bruine Kiekendieven al weer spectaculair aan het baltsen (zie foto; waarneming en foto: Rutger Bus)
01 april: tijdens een werkbezoek aan de polder Vredewold vliegen er drie Bokjes op uit het drassige terrein. Ook jaagt hier een vrouw Havik

30 maart: een man Havik probeert, bij het afgegraven gebied ten westen van Sandebuur, één van de vele meeuwen en steltlopers te slaan. Zonder succes. In de Matslootpolder jaagt een adulte man Blauwe Kiekendief. Hier trekt ook een Rode Wouw over
24 maart: in de Matslootpolder probeert een vrouw Blauwe Kiekendief één van de ruim 50.000 Spreeuwen die hier rondvliegen te pakken te krijgen. Het lukt niet. Even later heeft een man Havik wel succes. Met zijn prooi vliegt hij, achtervolgt door een sliert meeuwen en Kieviten, naar een rustig plekje
17 maart: de man Slechtvalk zit weer op zijn vaste uitkijkpost in een hoogspanningsmast in de Matslootpolder
12 maart: een man Slechtvalk en een vrouw Blauwe Kiekendief hebben een korte schermutseling boven de zandgaten aan de oostkant van de Matslootpolder. Hier komt ook de Grote Zilverreiger overvliegen

22 februari: in de weilanden ten noorden van Roderwolde lopen 8 Wilde Zwanen (waarvan 1 jong) tussen de Knobbelzwanen. Ook jaagt hier een man Blauwe Kiekendief. De (?) Grote Zilverreiger vliegt laag over het Leekstermeer. Aan de oever roept een Waterral
21 februari: een man Slechtvalk zit in een hoogspanningsmast in de Matslootpolder. Hier jaagt ook een vrouw Blauwe Kiekendief. Bij de Lettelberter Petten foerageert een Grote Zilverreiger
20 februari: de eerder gemelde (zie 15 oktober 2008) zeldzame paddenstoel blijkt, na grondig onderzoek, inderdaad Pholiota limonella (dubbelgangerbundelzwam) te zijn. Deze soort (zie foto) staat als verdwenen uit Nederland te boek
06 februari: op de zandgaten in de Matslootpolder zwemmen 6 Nonnetjes (waarvan 2 mannetjes) en 2 vrouwtjes Grote Zaagbek tussen de Smienten. Op het Peizerdiep zwemmen nog eens vier Grote Zaagbekken (waarvan 1 mannetje). Een vrouw Blauwe Kiekendief jaagt in de Matslootpolder.

26 januari: in de hooilanden bij de Lettelberter Petten foerageert een Grote Zilverreiger. Ook jaagt hier een Blauwe Kiekendief boven het riet langs het Leekstermeer (waarnemer: Anne Zwart)
21 januari: nog steeds is er in de Matslootpolder een Grote Zilverreiger aanwezig
17 januari: een man Blauwe Kiekendief jaagt in de Matslootpolder
13 januari: een Grote Zilverreiger foerageert in de weilanden ten noorden van de Matsloot (waarnemer: Anne Zwart)
11 januari: een IJsvogel vliegt over de Roderwolderdijk in de Matslootpolder. Onder het 10 cm dikke ijs van de Matsloot zwemmen, traag en op de kop, twee Geelgerande Waterroofkevers (of Gewone Geelrand, zoals het beest tegenwoordig heet; zie foto)