Natuur in De Onlanden



Wat maakt het Onlandengebied zo bijzonder?
Wat valt er te zien en te horen?
Welke waarde heeft het gebied voor de natuur?

Voor een antwoord op die vragen is een regelmatig bezoek aan De Onlanden aan te raden. Dan wordt vanzelf duidelijk wat De Onlanden aan natuur te bieden heeft. Op deze webpagina's kan slechts een klein deel van de prachtige natuur van dit gebied aan bod komen. Het menu hiernaast leidt naar meer informatie over een aantal vogel- en zoogdiersoorten in De Onlanden. Hieronder staat algemene informatie over de natuur in dit gebied.

Uniek gebied

Het was altijd al een bijzonder gebied. De Onlanden was in de jaren 70 van de vorige eeuw een toplocatie voor weidevogels. Vele tientallen paren Kievitten, Grutto's, Tureluurs en Scholekster broedden er in de weilanden. Ook Kemphaan en Watersnip kwamen er graag broeden.

Daarna werden De Onlanden een tijd lang d plek voor Kolganzen in Drenthe, met maximaal 40.000 ganzen geteld in de winter van 1985/86. Ook nu nog is het een belangrijk overwinteringsgebied voor deze soort.

Vervolgens ontwikkelde De Onlanden zich tot hotspot voor een aantal bedreigde vogelsoorten. In 2009 werden er minstens 15 roepende Kwartelkoningen in De Onlanden vastgesteld. Dat is ongeveer 10 % van de landelijke populatie van dat jaar.
Al jaren lang broedden er zo'n 200 paar Rietzanger in het Onlandengebied. En de Weeringsbroeken, in het Peizer-deel van De Onlanden, had de hoogste dichtheid van broedende Veldleeuweriken in heel Nederland, 55 paar/100 hectare in 2007.

Uniek dus en nu de inrichting van De Onlanden als waterberging en
doorstroommoeras gereed is, blijkt dat het gebied nog veel meer te bieden heeft.


Grote verscheidenheid

De Onlanden kent een grote variatie aan biotopen. Er zijn weiden, beken, bosjes, rietvelden, sloten en het Leekstermeer. Sinds kort is daar een groot doorstroommoeras bij gekomen. Hierdoor is het oppervlak aan weiden flink afgenomen, maar er blijft genoeg droog gebied over voor natuur die liever niet altijd met de poten in het water staat.
Door de verscheidenheid aan leefgebieden is er plaats voor Rode Lijstsoorten als Porseleinhoen, Groene Glazenmaker, Zeggekorfslak, Waterspitsmuis en Paardehaarzegge, terwijl het gebied tegelijkertijd ook meer algemene soorten als Ooievaar, Bruine Kiekendief, Ree, Vos en vele vlindersoorten een goede plek biedt.
In het voorjaar komen duizenden trekvogels langs om te foerageren in de natte gebieden en in de winter zijn, behalve de ganzen en duizenden Kieviten, ook Grote Zilverreiger, Blauwe Kiekendief en Slechtvalk jaarlijks te gast in De Onlanden.

Naar boven.


Open, maar niet t

Een belangrijk kenmerk van De Onlanden is de weidsheid. Elzenbroekbosjes onderbreken de horizon hier en daar, maar toch zijn De Onlanden voor het grootste deel open gebied, met prachtige vergezichten.
Die openheid is mooi, maar betekent niet dat je overal kunt komen. Er zijn maar weinig wegen in De Onlanden en die zijn vaak alleen bedoeld voor fietsers en wandelaars. Grote delen zijn niet vrij toegankelijk en ook moeilijk begaanbaar door de slappe veengrond.

Het Natura 2000 deel van De Onlanden, rond het Leekstermeer, is door de provincie Drenthe als Stiltegebied aangemerkt. Maar ook op veel andere plekken in De Onlanden is het vaak heerlijk stil. Er is daardoor veel rust in het gebied en dat is te merken aan de natuur. Reen laten zich makkelijk zien, Hermelijnen gebruiken bij voorkeur de paden om zich te verplaatsen en vogels kunnen er ongestoord broeden.

Naar boven.